To pytanie należy do najbardziej dyskutowanych zagadnień w biblistyce i dialogu między wyznaniami chrześcijańskimi. Odpowiedź zależy od tego, czy opieramy się przede wszystkim na analizie tekstów Nowego Testamentu, czy na tradycji i nauczaniu poszczególnych Kościołów.
Źródłem dyskusji są przede wszystkim Ewangelie. W kilku miejscach Nowego Testamentu wspomina się o „braciach” Jezusa. W Ewangelii Marka (Mk 6,3) wymienieni są z imienia Jakub, Józef (Jozes), Juda i Szymon. Mowa jest również o Jego „siostrach”, choć ich imiona nie zostały podane. Dla współczesnego czytelnika najbardziej naturalnym wnioskiem wydaje się przypuszczenie, że chodzi o rodzeństwo Jezusa.
Interpretacja tych fragmentów od wieków pozostaje jednak przedmiotem sporów. Kościół katolicki oraz Kościoły prawosławne nauczają o wieczystym dziewictwie Maryi. W związku z tym określenie „bracia Jezusa” rozumiane jest jako odnoszące się do kuzynów lub innych bliskich krewnych, ponieważ w językach semickich słowo „brat” mogło obejmować szerszy krąg pokrewieństwa niż we współczesnych językach europejskich. W tradycji prawosławnej rozpowszechniony jest także pogląd, że byli to synowie Józefa z wcześniejszego małżeństwa.
Wiele Kościołów protestanckich odczytuje natomiast te fragmenty bardziej dosłownie. Według tej interpretacji po narodzeniu Jezusa Maryja i Józef mieli kolejne dzieci, a więc Jezus miał młodszych braci i siostry.
Większość współczesnych historyków i biblistów zajmujących się badaniami nad Jezusem uważa, że najbardziej naturalna lektura greckiego tekstu wskazuje na biologiczne rodzeństwo Jezusa. Jednocześnie badacze podkreślają, że dostępne źródła nie pozwalają rozstrzygnąć tej kwestii z całkowitą pewnością. Język oraz sposób określania więzi rodzinnych w starożytności nie zawsze odpowiadają współczesnym kategoriom pokrewieństwa, dlatego pozostaje miejsce dla różnych interpretacji.
Najprawdopodobniej nie poznamy już ostatecznej odpowiedzi na pytanie o status rodziny Jezusa. Nie dysponujemy źródłami, które mogłyby definitywnie rozstrzygnąć tę kwestię. Z tego powodu zagadnienie pozostaje otwarte zarówno dla badań historycznych, jak i dla tradycji poszczególnych Kościołów.
Z perspektywy wiary pytanie o rodzeństwo Jezusa nie należy jednak do istoty chrześcijaństwa. Znacznie ważniejsze jest przesłanie Ewangelii i osoba samego Jezusa. To w Nim chrześcijanie rozpoznają najpełniejsze objawienie Boga. Dlatego tak doniosłe znaczenie mają słowa zapisane w Ewangelii Jana: "Ja i Ojciec jedno jesteśmy” (J 10,30).
Nawet jeśli część badaczy uważa, że Ewangelia Jana zawiera rozwiniętą refleksję teologiczną pierwszej wspólnoty chrześcijańskiej, nie umniejsza to znaczenia tego wyznania. Ukazuje ono doświadczenie wiary uczniów, którzy w Jezusie dostrzegli wyjątkową jedność z Bogiem. Jest to świadectwo przekonania, że w Jezusie Bóg objawił się człowiekowi w sposób szczególny.
Niezależnie więc od odpowiedzi na pytanie o rodzeństwo Jezusa, centralnym przesłaniem chrześcijaństwa pozostaje wiara, że w Jego życiu, nauczaniu i bezwarunkowym posłuszeństwie wobec Ojca najpełniej objawił się Bóg. To właśnie ten wymiar od dwóch tysięcy lat stanowi fundament chrześcijańskiej wiary.
O dzieciństwie Jezusa wiadomo stosunkowo niewiele. Informacje pochodzą głównie z Ewangelii Mateusza i Łukasza.
Jezus urodził się w Betlejem. Jego rodzicami byli Maryja i Józef. Według Ewangelii Mateusza Święta Rodzina uciekła do Egiptu, aby uniknąć prześladowań ze strony króla Heroda. Po jego śmierci rodzina wróciła i zamieszkała w Nazarecie, gdzie Jezus dorastał. Tradycja chrześcijańska przekazuje również, że pomagał Józefowi w pracy cieśli.
Jedynym szerzej opisanym wydarzeniem z dzieciństwa Jezusa jest pobyt dwunastoletniego Jezusa w świątyni jerozolimskiej. Podczas pielgrzymki do Jerozolimy pozostał on w świątyni, rozmawiając z nauczycielami Pisma. Rodzice odnaleźli go po trzech dniach. Wykazał się niezwykłą znajomością Pisma i powiedział do nich: "Czy nie wiedzieliście, że powinienem być w tym, co należy do mego Ojca?” (Łk 2,49). Dla chrześcijan wydarzenie to jest znakiem Jego szczególnej więzi z Bogiem.
Dzieciństwo Jezusa upłynęło głównie w Nazarecie, a Ewangelie opisują jedynie kilka wydarzeń z tego okresu. Większość Jego młodości pozostaje nieznana.
Z perspektywy chrześcijańskiej Jezus już od narodzin był uważany za Syna Bożego. Ewangelie podkreślają, że rozwijał się jak każde dziecko, a zarazem żył w szczególnej relacji z Bogiem. Ewangelia Łukasza stwierdza, że "Jezus wzrastał w mądrości, w latach i w łasce u Boga i u ludzi” (Łk 2,52).
W późniejszych wiekach powstały tzw. ewangelie apokryficzne, które opowiadają niezwykłe historie o małym Jezusie, na przykład przypisując Mu dokonywanie cudów już w dzieciństwie. Kościoły chrześcijańskie nie uznają tych utworów za wiarygodne źródła historyczne ani za część Biblii. Stanowią one raczej świadectwo pobożności i wyobraźni pierwszych chrześcijan niż zapis rzeczywistych wydarzeń.
Brak komentarzy:
Prześlij komentarz